|
KIYI
KANUNU
Kanun Numarası : 3621
Kabul Tarihi :
4.4.1990
Yayımlandığı R. Gazete : Tarih : 17.4.1990 Sayı:
20495
Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt:29 Sayfa :76
Bu Kanunun yürürlükte olmayan hükümleri için
bakınız "Yürürlükteki Bazı Kanunların Mülga Hükümleri
Külliyatı" Cilt : 2, Sayfa : 1339
BİRİNCİ
BÖLÜM
Genel Hükümler
Amaç
Madde 1 - Bu Kanun,
deniz, tabii ve suni göl ve akarsu kıyıları ile bu yerlerin
etkisinde olan ve devamı niteliğinde bulunan sahil
şeritlerinin doğal ve kültürel özelliklerini gözeterek koruma
ve toplum yararlanmasına açık, kamu yararına kullanma
esaslarını tespit etmek amacıyla düzenlenmiştir.
Kapsam
Madde 2 - Bu Kanun, deniz, tabii ve suni
göller ve akarsu kıyıları ile deniz ve göllerin kıyılarını
çevreleyen sahil şeritlerine ait düzenlemeleri ve bu yerlerden
kamu yararına yararlanma imkan ve şartlarına ait esasları
kapsar.
İstisnalar
Madde 3 - Askeri yasak bölgeler
ve güvenlik bölgelerinde veya ülke güvenliği ile doğrudan
ilgili, Türk Silahlı Kuvvetlerine ait harekat ve savunma
amaçlı yerlerde (konut ve sosyal tesisler hariç) özel kanun
hükümlerine, diğer özel kanunlar uyarınca belirlenmiş veya
belirlenecek yerlerde ise özel kanunların bu Kanuna aykırı
olmayan hükümlerine uyulur.
Tanımlar
Madde 4 - Bu
Kanunda geçen deyimlerden;
Kıyı çizgisi: Deniz, tabii ve
suni göl ve akarsularda, taşkın durumları dışında, suyun
karaya değdiği noktaların birleşmesinden oluşan çizgiyi,
Kıyı Kenar çizgisi: Deniz, tabii ve suni göl ve
akarsularda, kıyı çizgisinden sonraki kara yönünde su
hareketlerinin oluşturulduğu kumluk, çakıllık, kayalık,
taşlık, sazlık, bataklık ve benzeri alanların doğal sınırını,
Kıyı: Kıyı çizgisi ile kıyı kenar çizgisi arasındaki
alanı,
Sahil şeridi: Kıyı kenar çizgisinden itibaren kara
yönünde yatay olarak en az 100 metre genişliğindeki alanı,(1)
Dar Kıyı: Kıyı kenar çizgisinin, kıyı çizgisi ile
çakışmasını,
Toplumun yararlanmasına açık yapı: Mevzuata
göre tespit ya da tasdik edilmiş kural ve ücret tarifelerine
uygun biçimde, getirdiği kullanımdan belirli kişi yada
topluluklara ayrıcalıklı kullanım hakkı tanımaksızın
yararlanmak isteyen herkese eşit ve serbest olarak açık
bulundurulan ve konut dokunulmazlığı olmayan yapıları, İfade
eder.
(1) Bu tanım 1/7/1992 tarih ve 3830 sayılı Kanunun 1
inci maddesi ile değiştirilmiş olup, metne işlenmiştir.
KANUNLAR, AĞUSTOS 1992 (Ek - 13)
(Son fıkra iptal:
Ana. Mah.'nin 18/9/1991 tarih ve E.: 1990/23, K.: 1991/29
sayılı kararı ile)
Genel Esaslar
Madde 5 - Kıyılar
ile ilgili genel esaslar aşağıda belirtilmiştir:
Kıyılar,
Devletin hüküm ve tasarrufu altındadır. Kıyılar, herkesin eşit
ve serbest olarak yararlanmasına açıktır,
Kıyı ve sahil
şeritlerinden yararlanmada öncelikle kamu yararı gözetilir.
Kıyıda ve sahil şeridinde planlama ve uygulama yapılabilmesi
için kıyı kenar çizgisinin tespiti zorunludur.
Kıyı kenar
çizgisinin tespit edilmediği bölgelerde talep vukuunda, talep
tarihini takip eden üç ay içinde kıyı kenar çizgisinin tespiti
zorunludur.
Ek: (1/7/1992 - 3830/2 md.) Sahil şeritlerinde
yapılacak yapılar kıyı kenar çizgisine en fazla 50 metre
yaklaşabilir.
Ek: (1/7/1992 - 3830/2 md.) Yaklaşma
mesafesi ve kıyı kenar çizgisi arasında kalan alanlar, ancak
yaya yolu, gezinti, dinlenme, seyir ve rekreaktif amaçla
kullanılmak üzere düzenlenebilir.
Ek: (1/7/1992 - 3830/2
md.) Sahil şeritlerinin derinliği, 4 üncü maddede belirtilen
mesafeden az olmamak üzere, sahil şeridindeki ve sahil şeridi
gerisindeki kullanımlar ve doğal eşikler de dikkate alınarak
belirlenir.
Ek: (1/7/1992 - 3830/2 md.) Taşıt yolları,
sahil şeridinin kara yönünde yapı yaklaşma sınırı gerisinde
kalan alanda düzenlenebilir.
Ek:(1/7/1992 - 3830/2 md.)
Sahil şeridinde yapılacak yapıların kullanım amacına bağlı
olarak yapım koşulları yönetmelikte belirlenir.
İKİNCİ
BÖLÜM
Kıyı, Kıyı Kenar Çizgisi, Sahil Şeridi, Planlama
ve Yapılanma Kıyının Korunması, Yapı Yasağı ve Kıyıda
Yapılacak Yapılar
Madde 6 - Kıyı, herkesin eşitlik ve
serbestlikle yararlanmasına açık olup, buralarda hiçbir yapı
yapılamaz; duvar, çit, parmaklık, telörgü, hendek, kazık ve
benzeri engeller oluşturulamaz.
Kıyılarda, kıyıyı
değiştirecek boyutta kazı yapılamaz; kum, çakıl vesaire
alınamaz veya çekilemez.
Kıyılara moloz, toprak, curuf,
çöp gibi kirletici etkisi olan atık ve artıklar dökülemez.
Kıyıda, uygulama imar planı kararı ile;
a) İskele,
liman, barınak, yanaşma yeri, rıhtım, dalgakıran, köprü,
menfez, istinat duvarı, fener, çekek yeri, kayıkhane, tuzla,
dalyan, tasfiye ve pompaj istasyonları gibi, kıyının kamu
yararına kullanımı ve kıyıyı korumak amacına yönelik alt yapı
ve tesisler,
b) Faaliyetlerinin özellikleri gereği kıyıdan
başka yerde yapılmaları mümkün olmayan tersane, gemi söküm
yeri ve su ürünlerini üretim ve yetiştirme tesisleri gibi,
özelliği olan yapı ve tesisler, Yapılabilir.
Bu yapı ve
tesisler yapım amaçları dışında kullanılamazlar.
Doldurma
ve Kurutma Yoluyla Arazi Kazanma ve Bu Araziler Üzerinde
Yapılabilecek Yapılar
Madde 7 - Kamu yararının
gerektirdiği hallerde, uygulama imar planı kararı ile deniz,
göl ve akarsularda ekolojik özellikler dikkate alınarak
doldurma ve kurutma suretiyle arazi elde edilebilir.
Bu gibi yerlerde doldurma veya kurutmayı yapacak
ilgili idarenin valiliğe iletilen teklifi, valilik görüşü ile
birlikte Bayındırlık ve İskan Bakanlığına gönderilir.
Bakanlık, konusuna göre ilgili kuruluşların görüşünü de almak
suretiyle teklifi inceler. Uygun bulunması halinde ilgili
idare tarafından uygulama imar planı hazırlanır. Bu yerler
için yapılacak planlar hakkında İmar Kanunu hükümleri
uygulanır. Ancak, bu planlar Bayındırlık ve İskan Bakanlığı
tarafından, 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu kapsamında kalan
alanlardaki planlar ise, anılan Kanunun 7 nci maddesine göre
tasdik edilir. Doldurma ve kurutma işlemleri yürürlükteki
mevzuat hükümlerine göre yapılır. Bu araziler Devletin hüküm
ve tasarrufu altındadır, özel mülkiyet konusu olamaz.
Bu
alanlar üzerinde 6 ncı maddede belirtilen yapılar ile yol,
açık otopark, park, yeşil alan ve çocuk bahçeleri gibi teknik
ve sosyal altyapı alanları düzenlenebilir.
|
| |
|
Sahil
Şeridinde Yapılabilecek Yapılar
Madde 8 - Uygulama imar
planı bulunmayan alanlardaki sahil şeritlerinde, 4 üncü
maddede belirtilen mesafeler içinde hiç bir yapı ve tesis
yapılamaz.
Uygulama imar planı bulunan yerlerde duvar,
çit, parmaklık, telörgü, hendek, kazık ve benzeri engeller
oluşturulamaz. Moloz, toprak, curuf, çöp gibi kirletici ve
çevreyi bozucu etkisi olan atık ve artıklar dökülemez, kazı
yapılamaz.
Ancak bu alanlarda; uygulama imar planı
kararıyla altı ve yedinci maddede belirtilen yapı ve
tesislerle birlikte toplum yararına açık olmak şartıyla
konaklama hariç günü birlik turizm yapı ve tesisleri
yapılabilir.
Kıyı Kenar Çizgisinin Tespiti
Madde 9
- Kıyı kenar çizgisi, valiliklerce, kamu görevlilerinden
oluşturulacak en az 5 kişilik bir komisyonca tespit edilir.
Bu komisyon; jeoloji mühendisi, jeolog veya jeomorfolog,
harita ve kadastro mühendisi, ziraat mühendisi, mimar ve şehir
plancısı, inşaat mühendisinden oluşur.
Komisyonca
tespit edilip valiliğin uygun görüşü ile birlikte gönderilen
kıyı kenar çizgisi, Bayandırlık ve İskan Bakanlığınca
onaylandıktan sonra yürürlüğe girer.
Komisyonun çalışma
usul ve esasları Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca hazırlanan
yönetmelik ile belirlenir.
Kıyı ve Sahil Şeridinde
Planlar
Madde 10 - Kıyıda ve sahil şeridindeki planlar bu
Kanunun ve buna dayanılarak çıkarılacak yönetmeliğin
hükümlerine aykırı olamaz. Bu yerlerde düzenlenen planlardan,
imar mevzuatı veya yerin özelliği dolayısıyla 2634 sayılı
Turizmi Teşvik Kanunu kapsamına girenler, anılan Kanunun 7 nci
maddesine göre onaylanarak kesinleşir.
Kıyıda ve
Doldurma ve Kurutma Yoluyla Kazanılan Araziler Üzerinde
Yapılanmalara İzin Verilmesi
Madde 11 - Bu Kanun
hükümlerine göre, kıyıda ve doldurma ve kurutma yoluyla
kazanılan araziler üzerinde yapılması mümkün olan yapı ve
tesislerin yapılabilmesi için, Maliye ve Gümrük Bakanlığından
gerekli iznin alınması zorunludur.
Yapı ruhsatı
verilmesinde bu izin belgesi yeterlidir.
İznin verilme
şekil ve şartları Bayındırlık ve İskan ve Maliye ve Gümrük
bakanlıklarınca birlikte tespit edilerek çıkarılacak uygulama
yönetmeliğinde belirtilir.
Tapuya Şerh Verilmesi
Madde 12 - Sahil şeridinde, bu Kanunun 8 inci maddesinde
belirtilen hükümlere uygun olarak yapılan yapıların bu
niteliklerinin, tapu kütüğünün beyanlar hanesine işlenmesi
zorunludur. KANUNLAR, ŞUBAT 1992 (Ek - 11)
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Kontrol, İmar Mevzuatına Aykırı Yapı ve Ceza
Hükümleri
Kontrol
Madde 13 - Bu Kanun kapsamında kalan
alanlardaki uygulamaların kontrolu; belediye ve mücavir alan
sınırları içinde belediye, dışında ise valilikçe yürütülür.
İlgili bakanlıkların teftiş ve kontrol yetkileri saklıdır.
İmar Mevzuatına Aykırı Yapı
Madde 14 - Bu Kanun
kapsamında kalan alanlarda ruhsatsız yapılar ile ruhsat ve
eklerine aykırı yapılar hakkında 3l94 sayılı İmar Kanununun
ilgili hükümleri uygulanır.
Ceza Hükümleri
Madde 15
- a) Kıyıda ve uygulama imar planı bulunan sahil şeritlerinde;
1. Duvar, çit, parmaklık, telörgü, hendek, kazık ve
benzeri engelleri oluşturanlara kum, çakıl alan veya çekenlere
5 milyon lira,
2. Moloz, toprak, curuf, çöp gibi kirletici
ve çevreyi bozucu etkisi olan atık ve artıkları dökenlere 10
milyon lira,
3. Kıyıyı değiştirecek boyutta kazı yapan,
kum, çakıl alan veya çekenlere 50 milyon lira,
Para cezası
verilir.
b) Bu Kanun kapsamında kalan alanlarda, Kanun
hükümlerine uyulmadan ruhsatsız, ruhsat ve eklerine aykırı
olarak yapılan yapıların sahiplerine ve müteahhidine, 3l94
sayılı İmar Kanununda öngörülen para cezalarının iki misli
para cezası verilir.
Ancak, ruhsata bağlanması mümkün
olmaması nedeniyle 3194 sayılı İmar Kanununun öngördüğü süre
içerisinde yapısını yıkandan tahakkuk ettirilen para cezası
alınmaz.
Para cezası, ilgisine göre doğrudan doğruya Vali
veya Belediye Başkanı tarafından verilir.
Cezalara karşı,
cezanın tebliğ tarihinden itibaren en geç 7 gün içinde yetkili
idare mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz, idarece verilen
cezanın uygulanmasını durdurmaz.
Bu Kanunda öngörülen iş
ve işlemleri süresinde yapmayan veya geciktirenlere veya
Kanunu yanlış uygulayan mahalli yönetici ve diğer kamu
görevlileri hakkında ayrıca kanuni takibat yapılır.
Para
cezalarının ödenmemesi halinde 6183 sayılı Amme Alacaklarının
Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri
uygulanır.
Yönetmelik
Madde 16 - Bu Kanunun
uygulanması ile ilgili yönetmelik, Kanunun yayımından itibaren
3 ay içinde Maliye ve Gümrük, Turizm Bakanlıklarının yazılı
görüşü alınarak Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca hazırlanır.
Geçici Madde - Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce
mevzuat hükümlerine uygun olarak onanmış ve kısmen veya
tamamen yapılaşmış 1/1000 ölçekli uygulama imar planlarının
sahil şeritleri ile ilgili hükümleri geçerlidir. Ancak, 8 inci
maddenin ikinci fıkra hükümleri saklıdır.
Yürürlük
Madde 17 - Bu Kanunun (...) (1) hükümleri yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 18 - Bu Kanun
hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
----------------------------
(1) Bu maddede yer alan
"4 üncü maddesinin son fıkrası hükmü 1/3/1995 tarihinde,
diğer..." ibaresi, Anayasa Mahkemesinin 18/9/1991 tarih ve E.:
1990/23,K.: 1991/29 sayılı Kararıyla iptal edilmiş olup,
metinden çıkarılmıştır. (Bkz. R.G.: 23/1/1992 - 21120)
4/4/1990 TARİHLİ VE 3621 SAYILI ANA KANUNA
İŞLENEMEYEN HÜKÜMLER
1) 1/7/1992 tarihli ve 3830
sayılı Kanunun geçici maddesi:
Geçici Madde. - Kısmen
veya tamamen yapılaşmamış alanlarla ilgili imar planı
revizyonları bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 1
yıl içinde tamamlanır.
|
| |
